​ĐÔI NÉT LỊCH SỬ

Khoa Ngôn ngữ học, Tiếng Việt và Việt Nam học (Faculty of Linguistics and Vietnamese Studies), trực thuộc Trường ĐHKHXH&NV Hà Nội, ĐHQGHN là đơn vị được chính thức thành lập trên cơ sở sáp nhập Khoa Ngôn ngữ học và Khoa Việt Nam học và Tiếng Việt từ tháng 4 năm 2025.

 

Ngành Ngôn ngữ học được đưa vào giảng dạy tại các trường đại học ở Việt Nam từ năm 1956, khởi đầu với Tổ Ngôn ngữ học thuộc Khoa Khoa học Xã hội, sau là Khoa Ngữ Văn của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (1956–1996). Năm 1996, ba năm sau khi Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội (gọi tắt là Trường ĐHKHXH&NV Hà Nội) được thành lập trên cơ sở tổ chức lại Trường Đại học Tổng hợp, ngành Ngôn ngữ học được tách ra từ Khoa Ngữ Văn để thành lập Khoa Ngôn ngữ học – lần đầu tiên trở thành một đơn vị đào tạo độc lập. Đến nay, ngành Ngôn ngữ học của Nhà trường đã trải qua chặng đường 69 năm hình thành, phát triển và không ngừng khẳng định vị thế của mình trong hệ thống giáo dục đại học cả nước. Trải qua gần 30 năm phát triển, Khoa Ngôn ngữ học trước đây – Khoa Ngôn ngữ học, Tiếng Việt và Việt Nam học hiện nay – là khoa duy nhất ở Việt Nam đào tạo ngành Ngôn ngữ học ở cả ba bậc đào tạo: Cử nhân (hệ chuẩn), Thạc sĩ (ngôn ngữ học) và Tiến sĩ (gồm 5 chuyên ngành: lí luận ngôn ngữ, Việt ngữ học, ngôn ngữ các dân tộc thiểu số ở Việt Nam, ngôn ngữ học so sánh lịch sử và ngôn ngữ học so sánh - đối chiếu). 

 

 

Trong khi đó, Khoa Việt Nam học và Tiếng Việt trước đây từng là đơn vị đầu tiên trong cả nước được Chính phủ giao nhiệm vụ giảng dạy tiếng Việt cho người nước ngoài, xây dựng phương pháp dạy tiếng Việt và đào tạo biên phiên dịch theo Quyết định số 204/QĐ/TC ngày 18/12/1968 của Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp. Nhiệm vụ chính trị và có tính đối ngoại này đã trở thành thế mạnh chiến lược, uy tín học thuật, thương hiệu giáo dục kéo dài hơn nửa thế kỷ và trở thành địa chỉ có bề dày lịch sử lâu đời nhất Việt Nam đối với các đối tác quốc tế.

Với chức năng nền tảng và sứ mệnh xuyên suốt liên quan đến tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam, cơ sở số 75 phố Trần Đại Nghĩa, phường Bạch Mai, Hà Nội là cơ sở duy nhất được Chính phủ giao cho Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội, nay là Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), Khoa Ngôn ngữ học, Tiếng Việt và Việt Nam học đảm nhiệm khối công việc liên quan đến: dạy tiếng cho hệ Hiệp định, Trao đổi, Dự bị đại học, đào tạo tiếng Việt cho nhân viên ngoại giao, chính trị gia…(từ năm 1968). Bước ngoặt lịch sử về đào tạo đại học chính quy được đánh dấu bằng chương trình đào tạo hệ cử nhân ngành Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam (từ năm 1999), lần lượt sau đó là: ngành Việt Nam học cho các đối tượng người học trong và ngoài nước ở cả ba hệ: cử nhân (2010), thạc sĩ (2015), tiến sĩ (2025) được giao cho Khoa tổ chức đào tạo.

 

Năm học 2025 - 2026,  Khoa Ngôn ngữ học, Tiếng Việt và Việt Nam học đang quản lí đào tạo hơn 300 sinh viên, gần 100 học viên cao học và hơn 100 nghiên cứu sinh thuộc ngành Ngôn ngữ học và hơn 320 sinh viên, học viên cao học và NCS ngành Việt Nam học. Ngoài ra, Khoa còn có hơn 300 sinh viên nước ngoài đang tham gia học các chương trình đào tạo khác nhau liên quan tới ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam.

​